Uitstroom ervaren vakmensen bedreigt Nederlandse technische sector

Vier op de tien professionals in de techniek (38%) verwachten dat een deel van het werk stilvalt als hun meest ervaren technicus of specialist morgen vertrekt. Tegelijkertijd zegt 46 procent dat kennisoverdracht binnen de eigen organisatie vooral toevallig gebeurt en niet structureel is ingebed. Dat blijkt uit de vandaag verschenen TechBarometer 2026. De uitkomsten van het onderzoek leggen een kwetsbaarheid bloot achter het technicitekort: de afhankelijkheid van vakkennis en -kunde die bij individuele medewerkers zit.

Kennisontwikkeling even urgent als werving, structurele aanpak blijft achter

Kennisontwikkeling van bestaande technici is volgens 77 procent van de respondenten net zo urgent als nieuw personeel werven. Die urgentie vertaalt zich nog niet overal in een structurele aanpak: 43 procent zegt dat kennisborging onderdeel is van de bedrijfsstrategie en 42 procent dat de organisatie structureel tijd en budget reserveert voor kennisontwikkeling. Daarmee staat kenniscontinuïteit centraal: zorgen dat cruciale vakkennis behouden blijft en wordt overgedragen, terwijl medewerkers de kennis en vaardigheden ontwikkelen die veranderend technisch werk vraagt. Het invullen van een vacature betekent immers niet automatisch dat kennis van een vertrekkende techneut beschikbaar blijft.

Kennisgebrek bedreigt kwaliteit en uitvoering

Gevraagd naar de grootste risico’s van ontbrekende vakkennis kennisgebrek noemt 46 procent kwaliteitsverlies en 34 procent meer fouten in uitvoering of onderhoud. De kwetsbaarheid gaat dus verder dan het aantal beschikbare medewerkers. Ook de kennis waarmee zij installaties onderhouden, storingen oplossen en technisch werk uitvoeren, telt mee. Een nieuwe medewerker vergroot de bezetting, maar beschikt niet automatisch over de inhoudelijke ervaring die met een vertrekkende collega verdwijnt.

Zorgen over energietransitie en woningbouw

Respondenten zien ook risico’s voor maatschappelijke opgaven. Zo verwacht 29 procent dat onvoldoende kennisoverdracht en -borging in grote mate of volledig kan zorgen voor vertraging bij opgaven rond de energietransitie, netcongestie en elektrificatie. Voor opgaven rondom woningbouw en verduurzaming van gebouwen is dat 23 procent. Daarmee raakt het beschikbaar houden van voldoende vakmanschap volgens hen ook de uitvoering van werk dat buiten de eigen organisatie van belang is.

Druk om sneller te werken verdringt leren en ontwikkelen

Volgens 61 procent van de respondenten gaat de druk om het werk gedaan te krijgen soms ten koste van leren. De dagelijkse uitvoering en de ontwikkeling van vakmensen vragen om dezelfde schaarse tijd. Een vaste plek voor kennisoverdracht en begeleiding in de werkplanning maakt ruimte voor beide. Zo wordt het ontwikkelen van vakmanschap onderdeel van het dagelijkse werk en blijft het niet afhankelijk van toevallig beschikbare tijd.

“Nederland heeft meer technici nodig, maar met extra mensen alleen behouden we ons vakmanschap niet”, zegt Waldo Linders, Directeur Opleidingen en Trainingen bij ROVC. “Wie vertrekt, neemt jaren ervaring mee. Een opvolger moet de kans krijgen die kennis op te bouwen voordat het zover is. Behandel kennisoverdracht daarom als onderdeel van het werk, met tijd en verantwoordelijkheid. De vraag is niet alleen hoeveel technici een organisatie morgen heeft, maar ook of zij samen weten hoe het werk moet worden uitgevoerd.”